rağbet görmeyen html etiketleri
web işleriyle uğraşan herkes ezbere bilir tüm html etiket (tag) lerini. şüphesiz herkesin kendine göre kod alışkanlıkları var. fakat, işimizi çok kolaylaştırdığı halde, hiç kimsenin pek rağbet göstermediği bazı html etiketleri var. nedense kıyıda köşede kalmıştır. kimse bahsetmez, kolay kolay hiç bir sitenin kaynak kodlarında göremeyiz.
elbette tüm bu html etiketlerinin bir görevi ve yaratılış amacı var. hiç birini “gereksiz etiket” diye etiketleyemeyiz ama bu kıyıda köşede kalmış html kodlarının içlerinde biraz daha dikkat çekenlerini ve işinize yarayacağını umduklarımı derledim.
<base>
Sayfa içersinde ki, url’ler için temel dizini ve biçimi belirtmeye yarıyor. <head> </head> taglerinin içinde kullanılır. Örneğin sayfada ki tüm linklerin yeni pencerede açılması için;
<base target="_blank">
kullanabilirsiniz veya grafikler için temel bir dizin belirlemek için,
<base href="http://www.pardonan/grafik/">
yazabilirsiniz. Bu sayede uzun uzun
<img src="http://www.pardonan/grafik/ornek.jpg"/>
yazmak yerine, sadece
<img src="ornek.jpg"/>
yazmak yeterli olacaktır.
<acronym>
Sözcüklerin baş harflerinden oluşan kısaltmaların açılımlarını belirtmek için kullanabilirsiniz. Bu sayede, arama motorları tarafından daha sağlıklı indexlenebilirsiniz.
Bu kod ile botlar “Cascading Style Sheets” kelimesini de hafızalarına alırlar.
<acronym title="Cascading Style Sheets">CSS</acronym>
<abbr>
Terimlerin ve tamamen başharflerden oluşmayan kısaltmaların açıklamalarını belirtmek için kullanabilirsiniz.
<abbr title="united nations children's fund">unicef</abbr>
<bdo>
Yazıların yazım yönünü belirler. Arapça ve İbranice de olduğu gibi sağdan sola (bize göre tersten) yazmak için kullanabilirsiniz.
<bdo dir="rtl">sağdan sola yazı</bdo>
Eğer tüm sayfada sağdan sola doğru yazmak için <body dir=”rtl”> kullanılabilir. Bu sayede browser da scrollbar’ında yönü değişmiş olacaktır.
<xmp>
html kodlarını sayfada sade text olarak göstermeye yarıyor.
<xmp>bugün <b>canım</b> çok sıkılıyor.</xmp>
<pre>
Kelimelerin arasında birden fazla boşluk(space) kullanmak için işinize yarayabilir.
<pre>bugün canım çok sıkılıyor.</pre>
<sup> ve <sub>
Harflerin veya kelimelerin altına/üstüne karakter girmeye yarıyor.
Örneğin 7³ için
7<sup>3</sup>
yazmak yeterli olacaktır.
<del>
Üzeri çizili kelime yazmaya yarıyor. Bu tag’e alternatif <s> ve <strike> de kullanabilirsiniz.
<del>bugün canım çok sıkılıyor.</del>
<ins>
Altı çizili kelime yazmaya yarıyor.
<ins>bugün canım çok sıkılıyor.</ins>
eyvallah
kullanışlı olabilir mesela. güzelmiş ellerine sağlık
aslında faydalı taglarmış
base tagını hiç duymamıştım.
Bir sayfamda 100 adet linkteki target=”ifrm2″ değerini silip etiketini kullandım. Bir kaç KB kazanmış oldum.
Çok sağol, paylaşım için.
Güzel bir yazı olmuş.
Bu güzel yazıya standartlar, erişilirlik ve kullanılırlık açısından birkaç naçizane katkıda bulunmak isterim.
base target=”_blank” XHTML strict doctype’da geçerli değildir.
Linkleri yeni pencerede açma seçimini kullanılırlık açısından kullanıcıya bırakmak daha doğru olduğu için strict XHTML’den kalkmıştır.
Mesela, bir mobil terminalden bağlı kullanıcı yeni pencerede açılan linklere erişemeyebilir.
Aslında “target” elemanı XHTML’de hiçbir yerde kullanılamaz, validasyon hatası verir.
xmp:
Example’ın kısaltması olup, “örnek metin, örnek kod” anlamında kullanılır.
pre:
“Preformatted text” yani “ön biçimlendirmeden geçmiş metin” demektir. Fazladan boşlukları, tab karakterlerini ve bazı XHTML taglarını göstermesinin nedeni bundan ibarettir.
del ve ins:
Semantik olarak anlamlı oldukları yerlerde kullanılmalıdırlar.
del (delete) yani “silmek”, ins (insert) yani “eklemek” anlamına gelen taglardır.
Sırf bir şeyin altını çizmek için ins tagını ya da sırf bir şeyin üstünü çizmek için del tagını kullanmak semantik olarak yanlıştır.
Doğru kullanım:
Diyelim bir makale yazdık. Makalemiz henüz taslak halinde, ve bazı yerleri çıkarıp bazı şeyleri de ekliyoruz. Bu durumda eklentileri ins, çıkardığımız kısımları ise del etiketleri ile belirlememiz doğru bir kullanımdır.
Yanlış kullanım:
Makalemizde vurgulamak istediğimiz bir bölümün altını çizmek istiyoruz. Bunu
[ins]buranın altını çizdim[/ins] şeklinde yapmamız yanlış olur.
Burada asıl amaçlanan altı çizilen yere *vurgu* katmak olduğu için bunu em (emphasis — vurgu) ya da strong (strong emphais — güçlü vurgu) etiketleri ile yapmak daha doğru olur.
şöyle ki:
lorem ipsum dolor sit amet [em class='empcontext']önemli olduğu için altını çizdim[/em] lorem ipsum sit amet.
dedikten sonra css dosyasında
em.empcontext
{
text-decoration:underline;
font-style: normal
}
Demek daha doğru olur.
Umarım kafa karıştırmamışımdır.
Sevgiler.
Sevgili Volkan Özçelik,
Yaptığınız eklemeler ve düzeltmeler için çok teşekkür ederim. Yazının başında da dediğim gibi tüm taglerin bir görevi ve yaratılış amacı var, bunları öğrenmek ve kuralına uygun şekilde kullanmak hepimizin görevi. Şahsen ben artık çok daha fazla dikkat ediyorum bu kıyıda köşede kalmış tagleri kullanmaya. ve herkesin de dikkatini vermesini umuyorum.
tekrar teşekkürler. iyi çalışmalar
pre del ins taglari ragbet goruyor yeterince. abbr icin denilen dogru.
Çok güzel bir derleme olmuş.
Emeğine sağlık.